Tedaviler

Uveal Melanom

Uveal melanom tanı ve tedavisi, tümörün özellikleri ve hastanın risk profiline göre bireyselleştirilerek planlanır.

• Tümör boyutu, lokalizasyonu ve risk profiline göre detaylı değerlendirme
• Plaque brakiterapi
• Stereotaktik radyoterapi
• Uygun olgularda enükleasyon
• Metastaz taraması ve medikal onkoloji ile multidisipliner takip
• Uzun dönem izlem ve prognoz değerlendirmesi

Yeni Nesil EP Plağı ile Göz Tümörlerinde Brakiterapi

Plak brakiterapisi, göz içi tümörlerinin gözü çıkarmadan tedavi edilmesini sağlayan, dünyada standart kabul edilen yöntemdir. Tümörün üzerine gelecek şekilde göz duvarına (skleraya) dikilen küçük bir plak içindeki radyoaktif I-125 kaynakları, birkaç gün boyunca tümörü ışınlar; ardından ikinci bir küçük girişimle plak çıkarılır.

Kliniğimizde uzun yıllar kullanılan COMS tipi plaklardan, yeni nesil EP (yuvalı/kolimasyonlu) plak tasarımına geçtik. Bu tasarımın klasik plaklara göre öne çıkan yönleri:

• Daha konformal doz dağılımı: Kaynaklar plak içindeki yuvalara yerleştirildiği için ışın demeti tümöre doğru yönlendirilir; doz tümör hacmine daha iyi uyum sağlar.
• Kritik yapıların korunması: Hedef dışı dokuya — optik sinir, makula, lens ve göz kapağı çevresi — ulaşan doz azalır. Bu, tedavi sonrası görme keskinliğinin korunması açısından önemlidir.
• İnce ve anatomik profil: Göz yüzeyine daha iyi oturur; birçok yerleşimde göz kaslarının kesilmesine gerek kalmadan yerleştirilebilir, bu da cerrahi travmayı ve şaşılık riskini azaltır.
• Olguya özgü planlama: Tümörün yerleşimi ve boyutuna göre yuvarlak veya çentikli (notched) plaklar arasından seçim yapılabilir.

Tedavi kararı, tümörün boyutu, yerleşimi ve hastanın genel durumu değerlendirilerek oküler onkoloji ve radyasyon onkolojisi ekibiyle birlikte verilir.

Retinoblastom

Çocukluk çağının en sık görülen göz içi tümörü olan retinoblastomda amaç, öncelikle yaşamı, ardından gözü ve görmeyi korumaktır.

• Tanısal değerlendirme ve evreleme
• Sistemik kemoterapi
• İntraarteriyel kemoterapi (IAC)
• İntravitreal kemoterapi (IVC)
• Uygun olgularda plaque brakiterapi
• Gözün korunamadığı durumlarda enükleasyon
• Tedavi sonrası yakın ve uzun dönem takip

Konjonktival Tümörler

Göz yüzeyi tümörlerinde güvenli cerrahi ve nüks riskinin azaltılması temel hedeflerdir.

• Cerrahi tümör eksizyonu
• Güvenli cerrahi sınırlar ile minimal temas tekniği
• Kriyoterapi ile adjuvan tedavi
• Gerekli durumlarda rekonstrüktif cerrahi
• Nüks açısından düzenli takip

Orbital Tümörler

Orbita yerleşimli kitlelerin tanı ve tedavisi multidisipliner yaklaşımla ele alınır.

• Orbital kitlelerin cerrahi değerlendirilmesi
• Uygun olgularda eksizyonel cerrahi veya biyopsi
• Patoloji sonucuna göre multidisipliner tedavi planlaması
• Nüks açısından düzenli takip

Göz Kapak Tümörleri

Amaç, tümörün tam olarak çıkarılması ve göz kapağı fonksiyonunun korunmasıdır.

• Güvenli cerrahi sınırlar ile tümör eksizyonu
• Göz kapağı fonksiyonunu koruyacak şekilde cerrahi planlama
• Tümör sonrası kapak rekonstrüksiyonu
• Nüks açısından düzenli takip

Metastatik Göz Hastalıkları

Sistemik kanserlere bağlı göz ve orbita tutulumlarında, hastaya özel tedavi planı oluşturulur.

• Sistemik malignitelere bağlı göz tutulumlarının tanısı
• İntraoküler metastazlarda plaque brakiterapi
• Orbital metastazlarda cerrahi eksizyon
• Medikal onkoloji ile eş güdümlü tedavi planlaması
• Görme fonksiyonunun korunmasına yönelik takip

Göz Kapağı Cerrahisi

• Estetik blefaroplasti
• Kaş düşüklüğü cerrahisi

Orbital Cerrahi

• Tiroid oftalmopatisi (Graves orbitopatisi) cerrahisi
• Orbital dekompresyon girişimleri

Lakrimal (Gözyaşı) Sistem Cerrahisi

• Gözyaşı yolu tıkanıklıklarının cerrahi tedavisi
• Monokanaliküler silikon tüp (Monoka) uygulamaları
• Bikanaliküler silikon tüp uygulamaları
• Endoskopik dakriyosistorinostomi (DCR)
• Eksternal dakriyosistorinostomi (DCR)
• Revizyon lakrimal cerrahiler
• Stop-loss Jones tüp implantasyonu ve diğer tüp/stent uygulamaları

Fonksiyonel Oküloplastik Girişimler

• Ptosis cerrahisi
• Entropion ve ektropion cerrahisi
• Göz yüzeyinin korunmasına yönelik fonksiyonel cerrahi girişimler

Hangi belirtiler katarakta işaret edebilir?

• Bulanık, sisli veya puslu görme
• Gece araç kullanırken farlarda kamaşma ve hale
• Renklerin soluk görünmesi
• Gözlük numarasının sık değişmesi
• Okumak için daha fazla ışığa ihtiyaç duyma

Bu belirtiler başka göz hastalıklarında da görülebilir. Kesin tanı ayrıntılı göz muayenesiyle konur.

Ameliyat nasıl yapılır?

Katarakt ameliyatı genellikle damla ile uyuşturularak, fakoemülsifikasyon yöntemiyle yapılır. Yaklaşık 2-3 mm'lik bir kesiden bulanık mercek ultrasonla parçalanıp alınır ve katlanabilir göz içi lens yerleştirilir. İşlem çoğu hastada 15-30 dakika sürer ve hastanede yatış gerektirmez.

Göz içi lens seçenekleri

EDOF, multifokal ve trifokal lenslerin torik versiyonları da vardır; astigmatı olan hastalarda birlikte kullanılabilir.

Lens nasıl seçilir?

Lens seçimi ameliyat öncesi ayrıntılı ölçümlere ve sizin beklentilerinize göre birlikte yapılır:

• Optik biyometri ile göz uzunluğu ve lens gücünün hesaplanması
• Kornea topografisi ile astigmat ve kornea yüzeyinin değerlendirilmesi
• Retina ve sarı nokta (makula) muayenesi
• Mesleğiniz, hobileriniz, gece araç kullanma ve okuma alışkanlıklarınız

Her göz her lense uygun değildir. Örneğin makula hastalığı, ileri glokom veya bazı kornea sorunları olan gözlerde multifokal lensler önerilmeyebilir.

Ameliyat sonrası

• Birkaç gün damla tedavisi ve kontrol muayeneleri
• Çoğu hasta 1-2 gün içinde günlük işlerine döner
• İlk haftalarda gözü ovuşturmamak, havuz ve denizden kaçınmak gerekir
• Görme genellikle ilk günlerden itibaren netleşir; premium lenslerde beynin uyumu birkaç haftayı bulabilir

Her ameliyatta olduğu gibi katarakt cerrahisinin de riskleri vardır; bunlar muayenede sizin gözünüze özel olarak konuşulur.

Sık sorulan sorular

Katarakt ameliyatı ağrılı mı?
Damla anestezisiyle yapılır; işlem sırasında genellikle ağrı hissedilmez, hafif basınç duyulabilir.

Katarakt ilerlemeden ameliyat olmak gerekir mi?
Görme günlük yaşamı etkilemeye başladığında ameliyat planlanır. Beklemek ameliyatı zorlaştırabilir; zamanlama muayenede belirlenir.

Ameliyattan sonra gözlük takacak mıyım?
Seçilen lense bağlıdır. Monofokal lenste yakın için gözlük gerekir; multifokal ve trifokal lensler gözlük ihtiyacını azaltabilir.

İki göz aynı gün mü ameliyat edilir?
Genellikle gözler farklı günlerde ameliyat edilir.

Göz Numarası Tedavisi: Lazer ve Akıllı Lens

Miyopi, hipermetropi ve astigmat gibi kırma kusurları lazerle korneanın yeniden şekillendirilmesi veya göz içi lens uygulamasıyla tedavi edilebilir. Hangi yöntemin uygun olduğu yaşa, numaraya, kornea kalınlığına ve göz sağlığına göre ayrıntılı muayeneyle belirlenir.

Hangi yöntemler var?

Kimler lazer tedavisine uygundur?

• 18 yaşını doldurmuş olmak
• Numarasının en az 1 yıldır değişmemiş olması
• Yeterli kornea kalınlığı ve normal kornea yapısı (keratokonus olmaması)
• Gözde aktif enfeksiyon, ileri kuru göz veya kontrolsüz göz hastalığı olmaması
• Hamilelik ve emzirme döneminde olmamak

Muayenede neler yapılır?

• Ayrıntılı göz numarası ölçümü (damlalı ve damlasız)
• Kornea topografisi ve kalınlık ölçümü
• Gözyaşı ve kuru göz değerlendirmesi
• Retina ve göz içi basıncı muayenesi

Kontakt lens kullananların muayeneden önce bir süre lens takmaması gerekir; süre muayene randevusunda bildirilir.

İşlem sonrası

• Lazer işlemi her göz için birkaç dakika sürer ve hastanede yatış gerektirmez
• Görme genellikle ilk günlerde netleşir; PRK'da iyileşme birkaç gün daha uzun sürer
• Bir süre damla tedavisi, gözü ovuşturmamak ve kontrol muayeneleri gerekir
• Yaşa bağlı yakın görme kaybı (presbiyopi) ileride ortaya çıkabilir

Her cerrahide olduğu gibi refraktif cerrahinin de riskleri vardır; bunlar muayenede sizin gözünüze özel olarak konuşulur.

Sık sorulan sorular

Lazer tedavisi ağrılı mı?
Damla anestezisiyle yapılır; işlem sırasında genellikle ağrı olmaz. PRK sonrası birkaç gün yanma ve batma olabilir.

Numaram tekrar gelir mi?
Uygun hastalarda sonuç genellikle kalıcıdır; nadiren ek düzeltme gerekebilir.

Her iki göz aynı gün mü yapılır?
Lazer tedavisinde genellikle evet; lens değişiminde gözler farklı günlerde yapılır.

Lazere uygun değilsem ne olur?
Yaşa ve göz yapısına göre akıllı lens veya diğer göz içi lens seçenekleri değerlendirilebilir.